Όρια στις σχέσεις: γιατί δυσκολευόμαστε τόσο να πούμε «όχι»;
Updated: Aug 26
Το «όχι» είναι μια μικρή λέξη. Κι όμως, για πολλούς ανθρώπους είναι μία από τις δυσκολότερες λέξεις να ειπωθούν.
Μπορεί να θέλουμε να αρνηθούμε, να διαφωνήσουμε ή απλώς να προστατεύσουμε τον προσωπικό μας χώρο, αλλά τελικά να λέμε «ναι». Και ύστερα να θυμώνουμε, να κουραζόμαστε ή να νιώθουμε ότι οι άλλοι θεωρούν τη διαθεσιμότητά μας δεδομένη.
Γιατί όμως είναι τόσο δύσκολο να βάλουμε όρια;
Τα όρια δεν είναι απόρριψη
Συχνά έχουμε συνδέσει τα όρια με κάτι αρνητικό: με απόσταση, ψυχρότητα ή εγωισμό.
Στην πραγματικότητα, τα υγιή όρια δεν σημαίνουν «δεν σε αγαπώ» ή «δεν με ενδιαφέρεις». Σημαίνουν ότι μπορώ να είμαι σε μια σχέση χωρίς να χρειάζεται να παραμερίζω συνεχώς τις δικές μου ανάγκες για να διατηρήσω τη σύνδεση με τον άλλον.
Ο φόβος ότι ο άλλος θα θυμώσει
Πίσω από τη δυσκολία να πούμε «όχι» υπάρχει πολλές φορές ένας φόβος:
«Κι αν θυμώσει;»«Κι αν απογοητευτεί;»«Κι αν με απορρίψει;»«Κι αν πιστέψει ότι είμαι εγωιστής;»
Έτσι, για να αποφύγουμε τη σύγκρουση ή την πιθανότητα απόρριψης, επιλέγουμε να υποχωρήσουμε.
Μόνο που η συνεχής αποφυγή της σύγκρουσης δεν δημιουργεί απαραίτητα μια πιο ήρεμη σχέση. Μπορεί απλώς να μεταφέρει τη σύγκρουση μέσα μας.
Όταν μάθαμε να είμαστε «καλοί» για να μας αγαπούν
Η δυσκολία στα όρια συχνά έχει βαθύτερες ρίζες.
Ένας άνθρωπος που έμαθε από νωρίς ότι για να είναι αποδεκτός πρέπει να είναι βολικός, υπάκουος, διαθέσιμος ή να μη δυσαρεστεί τους άλλους, μπορεί ως ενήλικας να δυσκολεύεται να εκφράσει τις ανάγκες του.
Τότε το «όχι» δεν βιώνεται απλώς ως μια άρνηση. Μπορεί να συνοδεύεται από ενοχή και φόβο ότι κινδυνεύει η ίδια η σχέση.
Το όριο αφορά εμένα, όχι τον έλεγχο του άλλου
Βάζω όρια δεν σημαίνει ότι αποφασίζω πώς πρέπει να συμπεριφέρεται ο άλλος.
Σημαίνει ότι αναγνωρίζω τι μπορώ να δεχτώ, τι με δυσκολεύει, τι χρειάζομαι και πώς θα προστατεύσω τον εαυτό μου όταν κάτι ξεπερνά τα προσωπικά μου όρια.
Και αυτό δεν χρειάζεται πάντα να γίνει με θυμό ή σύγκρουση. Ένα όριο μπορεί να ειπωθεί ήρεμα, ξεκάθαρα και σταθερά.
Και αν ο άλλος δυσαρεστηθεί;
Αυτό ίσως είναι το δυσκολότερο κομμάτι.
Το να βάζουμε όρια σημαίνει ότι χρειάζεται να αντέξουμε και το ενδεχόμενο ο άλλος να μη συμφωνήσει μαζί μας.
Δεν μπορούμε ταυτόχρονα να προστατεύουμε πάντα τις ανάγκες μας και να εξασφαλίζουμε ότι κανείς δεν θα δυσαρεστηθεί ποτέ.
Ίσως λοιπόν το ερώτημα δεν είναι μόνο «πώς θα μάθω να λέω όχι;»
Ίσως είναι και:
«Τι φοβάμαι ότι θα συμβεί αν αρχίσω να το λέω;»
Γιατί πολλές φορές, εκεί βρίσκεται η πραγματική δυσκολία των ορίων.
Comments