Γιατί μένουμε σε καταστάσεις που μας πληγώνουν;
Updated: Aug 26
Πολλές φορές γνωρίζουμε ότι μια σχέση, μια συμπεριφορά ή μια κατάσταση μάς πληγώνει. Το βλέπουμε, το αναγνωρίζουμε, ίσως το έχουμε συζητήσει πολλές φορές — κι όμως παραμένουμε.
Και τότε έρχεται συχνά η ερώτηση: «Αφού ξέρω ότι μου κάνει κακό, γιατί δεν φεύγω;»
Η απάντηση δεν είναι πάντα τόσο απλή όσο φαίνεται. Η παραμονή σε μια δύσκολη κατάσταση δεν σημαίνει απαραίτητα αδυναμία ή έλλειψη θέλησης. Συχνά πίσω της υπάρχουν βαθύτεροι συναισθηματικοί μηχανισμοί.
Το οικείο δεν είναι πάντα και ασφαλές
Ο άνθρωπος έχει την τάση να επιστρέφει σε ό,τι του είναι γνώριμο. Ακόμη κι όταν ένα μοτίβο σχέσης μάς πληγώνει, μπορεί να μας φαίνεται παράξενα «οικείο», επειδή μοιάζει με τρόπους σύνδεσης που έχουμε μάθει πολύ νωρίτερα στη ζωή μας.
Έτσι, κάποιες φορές δεν επιλέγουμε συνειδητά αυτό που μας κάνει καλό· επιλέγουμε αυτό που έχουμε μάθει να αναγνωρίζουμε ως σχέση.
Η ελπίδα ότι «κάτι θα αλλάξει»
Ένας ακόμη λόγος που μπορεί να μας κρατά σε μια δύσκολη κατάσταση είναι η προσδοκία της αλλαγής.
«Ίσως αυτή τη φορά καταλάβει.»«Ίσως τα πράγματα γίνουν όπως ήταν στην αρχή.»«Ίσως, αν προσπαθήσω λίγο περισσότερο, αλλάξει κάτι.»
Η ελπίδα είναι σημαντική. Όταν όμως στηρίζεται διαρκώς σε αυτό που θα μπορούσε να συμβεί και όχι σε αυτό που πραγματικά συμβαίνει, μπορεί να μας κρατήσει για πολύ καιρό σε μια κατάσταση που επαναλαμβάνεται.
Ο φόβος της απώλειας και της αλλαγής
Το να απομακρυνθούμε από κάτι που αποτελεί μέρος της ζωής μας σημαίνει ότι ερχόμαστε αντιμέτωποι και με το άγνωστο.
Τι θα γίνει μετά; Θα αντέξω τη μοναξιά; Έκανα αρκετά; Μήπως το μετανιώσω;
Μερικές φορές ο γνωστός πόνος μοιάζει λιγότερο τρομακτικός από μια άγνωστη πραγματικότητα.
Όταν οι συνεχείς υποχωρήσεις γίνονται τρόπος ζωής
Σε κάθε σχέση υπάρχουν συμβιβασμοί. Υπάρχει όμως διαφορά ανάμεσα στον αμοιβαίο συμβιβασμό και στη συνεχή παραίτηση από τις δικές μας ανάγκες.
Όταν για να διατηρήσουμε μια σχέση χρειάζεται διαρκώς να σωπαίνουμε, να δικαιολογούμε, να ανεχόμαστε ή να μικραίνουμε τον εαυτό μας, αξίζει να αναρωτηθούμε όχι μόνο «πόσο αγαπώ τον άλλον;», αλλά και «πώς υπάρχω εγώ μέσα σε αυτή τη σχέση;»
Το σημαντικό ερώτημα δεν είναι μόνο «γιατί μένω;»
Ίσως το πιο ουσιαστικό είναι να αρχίσουμε να παρατηρούμε τι είναι αυτό που μας κρατά.
Ο φόβος; Η ενοχή; Η ανάγκη αποδοχής; Η ελπίδα; Η συνήθεια; Η δυσκολία να βάλουμε όρια; Η πεποίθηση ότι πρέπει πάντα να προσπαθούμε περισσότερο;
Η κατανόηση αυτών των μοτίβων δεν σημαίνει ότι πρέπει να πάρουμε αμέσως μια μεγάλη απόφαση. Σημαίνει όμως ότι αρχίζουμε να βλέπουμε πιο καθαρά τη θέση μας μέσα σε αυτό που ζούμε.
Και πολλές φορές, η αλλαγή ξεκινά ακριβώς από εκεί: όταν σταματάμε να αναρωτιόμαστε μόνο τι πρέπει να κάνουμε και αρχίζουμε να κατανοούμε γιατί δυσκολευόμαστε να το κάνουμε.
Comments